گلوکوزامین(glucosamine)

نوعی مکمل است که بصورت قرص و یا کپسول در بازار یافت میشود و باهدف کاربرد در بیماران دچار درد مفصلی که ناشی از سایش غضروف است استفاده میشود.

موارد کاربرد گلوکوزامین چیست

-تسکین درد بیماریهای تخریبی مفاصل مانند استئوآرتریت

-آسیبها و صدماتی که به غضروفی مفصل در ورزشکاران وارد میشود:اگرچه امروزه مکمل‌های گلوکوزامین به طور بسیار گسترده ای برای تسکین درد مفاصل و ترمیم غضروف ساییده دیده در آرتروزمفاصل استفاده می‌شود ولی تاثیر گلوکوزامین در بهبود آرتروز بسیار کمتر از باورهای مردم میباشد که البته این موضوع با نوع گلوکوزامین مصرف شده ارتباط مستقیم دارد.در حال حاضر گلوکوزامین‌های موجود در بازار به دو نوع تقسیم می گردند.بر اساس ملح پایه، گلوکوزامین‌ها به گلوکوزامین سولفات و گلوکزامین هیدروکلراید دسته بندی می شوند که در مطالعات و تحقیقات صورت گرفته تنها گلوکزامین سولفات تاثیرات مثبتی در توقف روند تخریب غضروف مفصلی نشان داده است.در واقع گلوکوزامین تاثیری در بهبود و ترمیم غضروف مصلی ندارد و فقط عاملی کنترل کننده است.گلوکوزامین‌ها از یک نظر دیگر هم به دو دسته مختلف تقسیم می شوند و آن عنصری است که برای بلوری کردن (کریستالیزاسیون) گلوکزامین استفاده گشته است.برای بلوری کردن گلوکزامین از عناصر سدیم و پتاسیم استفاده می‌شود که گلوکزامینی که با عنصر پتاسیم بلوری شود می تواند برای بیماران دارای فشار خون هم به کار رود زیرا پتاسیم برخلاف سدیم باعث افزایش فشار خون نمی شود و حتی فشار را نیز تاحدی تنظیم مینماید.این ترکیب با مهار آنزیم کلاژناز (تجزیه کننده کلاژن) و آنزیمهای پروتئولیتیک (تجزیه کننده پروتئینها) سبب محافظت از بافت غضروفی شده و تا حدود کمی اثرات ضد التهابی دارد ولی اصلا مسکن نیست. معمولاً برای تأثیرگذاری بیشتر گلوکوزامین، نوعی ماده ترکیبی دیگر بنام کندرویتین سولفات به این ماده اضافه می گردد.

عوارض جانبی گلوکوزامین چیست

عوارض جانبی گلوکوزامین ناراحتی‌های خفیف گوارشی و اسهال بوده است که با قطع مصرف گلوکزامین برطرف شده است. 

نکاتی در مورد مصرف گلوکزامین و کندروآیتین سولفات

چون گلوکزامین و کندروایتین سولفات تحت نام مکمل های غذایی طبقه بندی میگردند و لفظ دارو به آنها اطلاق نمیشود، سازمان های دارویی کشورهای تولید کننده مثل FDA نظارتی بر روند تولید آنها نداشته ونخواهند داشت به این معنی که وقتی قوطی گلوکوزامین را میخرید که روی آن نوشته شده است " گلوکوزامین / کندروآیتین سولفات" شما نمیتوانید مطمئن شوید واقعا چیزی را که میخواهید بدست آورده اید یا خیر.

طبق مطالعه جدیدی که به عمل آمده تنها نیمی از این مکمل ها واقعا به اندازه ای که در روی جعبه ذکر کرده اند حاوی این مواد هستند. مصرف گلوکوزامین معمولا بصورت روزی سه قرص 500 میلی گرمی است. گرچه این مواد عوارض جانبی کمتری از مسکن ها دارند با این حال شایعترین عارضه آنها عوارض گوارشی مثل تهوع، استفراغ، سوزش سردل میباشد.مصرف این مواد در بیماران دیابتی باید با احتیاط باشد و ترجیحا استعمال نشود.اگر این بیماران قصد مصرف این مواد را دارند باید سطح قند خون را با دقت بیشتری کنترل کنند.در بچه ها، زنان باردار و بیمارانی که داروهای رقیق کننده خون را مصرف میکنند هم مصرف این داروها باید با احتیاط و با تائید پزشک خود باشد.

نتیجه گیری بحث

به افرادی که دچار آرتروز یا همان سایش غضروف مفصلی توصیه میشود که در مصرف گلوکوزامین احتیاط داشته و از استعمال خودسرانه آن بدون تجویز پزشک متخصص خود جدا پرهیز کنند.ترجیحا استعمال معقول از گلوکوزامینبه همراهآب درمانی(شنا داخل آب)وفیزیوتراپیمیتواند درمان ایده آلی برای بیماران دچار آرتروز مفاصل باشد.