جراحی تعویض مفصل ران

تعویض مفصل ران ( Hip replacement یا Hip Arthroplasty) عمل جراحی ارتوپدی است که بوسیله آن مفصل ران آسیب دیده و تخریب شده با پروتز درونی جایگزین می‌گردد. این عمل جراحی بمنظور کاهش درد و بهبود عملکرد بیمار انجام میشود.

. انواع جایگزینی

بسته به بزرگی و محل تخریب مفصل، سه نوع تعویض مفصل انجام میشود.

  • تعویض کامل مفصل.در این نوع عمل هم قسمت حفره لگنی و هم سر استخوان ران برداشته و جایگزین می‌شوند.
  • تعویض نیم مفصل. در این حالت فقط قسمت سر استخوان ران که خراب یا شکسته است تعویض می‌شود.
  • تعویض سطوح مفصلی.در این عمل فقط قسمت سطحی مفصلی برداشته می‌شود .

 دلایل انجام عمل

وقتی مفصل ران دچار تخریب شود و حرکات مفصل محدود و دردناک گردد، آن مفصل قادر به انجام فعالیت طبیعی خود نیست و کیفیت زندگی بیمار کم شده و بیمار ناتوان می‌گردد. با پیشرفت روش‌های جراحی، محدودیتی از نظر سن و وزن بیمار برای عمل جراحی وجود ندارد. 

عواملی که باعث تخریب مفصل می‌شود 

  • آرتروز مفصلی.
  • انواع بیماری‌های رماتیسمی مخصوصا آرتریت روماتوئید
  •  عفونت‌های مفصلی.
  • شکستگی‌های داخل مفصل و دررفتگی مادر زادی مفصل ران.
  • عارضه نکروز سر استخوان ران.

در حین عمل جراحی تعویض مفصل ران چگونه این مفصل برداشته میشود

مفصل ران از کنار هم قرار گرفتن دو استخوان بوجود میاید. در قسمت بالا حفره استابولوم قرار دارد که قسمتی از لگن خاصره است. این حفره بشکل یک نیمکره است. در داخل حفره استابولوم سر استخوان ران قرار گرفته است. سر استخوان ران بالاترین قسمت استخوان ران است که به شکل گرد و کروی است. وقتی مفصل ران به علت آرتروز و یا روماتیسم خراب میشود معمولا هم  حفره استابولوم و هم سر استخوان ران خراب میشوند.

در حین عمل جراحی پزشک با استفاده از رنده های مخصوصی داخل حفره استابولوم را میتراشد. با این کار غضروف های باقیمانده و استخوان های اضافه از درون حفره خارج شده و شکل آن کاملا بصورت یک نیمکره کامل در میاید. در قسمت ران هم پزشک معالج سر استخوان ران را از بدن خارج میکند. بین سر استخوان ران و تنه استخوان ران یک قسمت نازک تر به نام گردن استخوان ران وجود دارد. در حین جراحی تعویض مفصل ران، گردن استخوان ران با استفاده از اره های ارتوپدی خاصی بریده شده و سپس سر استخوان ران خارج میشود.

سپس جراح ارتوپد در داخل حفره تراشیده شده استابولوم یک کاسه فلزی و یا پلاستیکی قرار داده و بر روی باقیمانده گردن استخوان ران یک سر فلزی را قرار میدهد و این دو را در درون هم جای میدهد تا مانند یک مفصل حرکت کنند و به این طریق مفصل مصنوعی لگن در محل خود قرار میگیرد.

کمک جراحی تعویض مفصل ران به بیمار

جراحی تعویض مفصل ران میتواند درد مفصل ران در ناحیه لگن را از بین ببرد. تعویض مفصل ران میتواند محدودیت حرکتی مفصل ران را تا حدود زیادی مرتفع کند و کوتاهی پا را بطور کامل و یا تا حدود زیادی برطرف کند.