دگزامتازون

 

 نویسنده مطلب: فیزیوتراپیست محمدرضا جان پور

دگزامتازون و عوارض مصرف آن

دگزامتازون دارویی از دسته کورتیکواستروئیدها است.

داروهای کورتیکواستروئیدی همچون دگزامتازون، بتامتازون، کورتیزون، پردنیزولون و هیدروکورتیزون دارای اثرات درمانی زیادی هستند ولی در عین حال به دلیل داشتن عوارض جانبی زیاد باید استفاده از آنها به حداقل برسد.

دگزامتازون سبب افزایش اشتها شده و میتواند موجب اضافه وزن نیز شود.

داروهای کورتیکواستروئیدی از جمله دگزامتازون موجب بروز تورم تدریجی در بدن و پف کردن صورت خواهد شد.

استفاده طولانی مدت از کورتون‌ها موجب تحلیل رفتن عضلات و افزایش خطر پوکی استخوان خواهد شد.

دگزامتازون موجب سرکوب واکنشهای ایمنی بدن شده و در کاهش علائم بیماری هایی همچون سرماخوردگی نقش دارد ولی داراری اثر درمانی نیست.
همچنین در سرماخوردگی هایی که همراه با عفونت باکتریایی هستند سرکوب سیستم ایمنی موجب تشدید بیماری و طولانی شدن دوران بهبودی خواهد شد.

کورتون‌ها موجب احساس سرخوشی و افزایش قدرت بطور موقتی شده که متاسفانه امروزه برخی ورزشکاران به این دلیل زیاد از آن استفاده میکنند.

مصرف زیاد کورتون ها از جمله دگزامتازون خطر پوکی استخوان را به همراه خواهد داشت.

این دارو‌ها در دراز مدت هم باعث پوکی استخوان و هم ضعف ایمنی بدن می‌شوند بنابراین مصرف مکرر آن حتی به قصد دوپینگ اثرات معکوس خواهد داشت.

موارد کاربرد دگزامتازون

  • اثرات ضد التهابی در بیماریهای روماتیسمی و آلرژیک
  • کاهش ادم مغزی یا ریوی
  • درمان اختلالات غده فوق کلیوی

عوارض دگزامتازون

  • تحلیل رفتن پوست
  • لک شدن پوست
  • خشکی پوست
  • تشدید عفونتهای قارچی
  • عوارض گوارشی
  • اختلال خواب
  • کاهش قدرت سیستم ایمنی
  • اختلالات هورمونی
  • اختلال آنزیمهای کبدی
  • تحلیل عضلانی
  • چرب شدن پوست
  • تورم بدن
  • پف کردن صورت
  • آکنه

عوارض کورتیکواستروئیدها

 

نویسنده مطلب: فیزیوتراپیست محمدرضا جان پور

کورتیکواستروئیدها و عوارض ناشی از مصرف آنها

کورتیکواستروئیدها مانند دگزامتازون، پردنیزولون، بتامتازون و … داروهایی هستند که عملکردی مشابه هورمون های مترشحه از قشر فوق کلیوی انسان دارد و معمولا در  مواردی که بدن قادر به ساخت کافی این هورمون ها نیست بکار میروند.

این داروها در صورت بروز التهاب، تورم، قرمزی و درد ناشی از بیماری های التهابی مفصلی، بیماریهای پوستی ، خونی، کلیوی، چشم، تیروئید، گوارشی و بیماریهای حساسیتی و آلرژیک همچون آسم نیز تجویز میشوند.

داروهای کورتیکواستروئیدی در درمان انواع سرطان ها نیز کاربرد دارند.

باید بدانیم مصرف طولانی مدت این داروها عوارض جانبی زیادی را در پی داشته که میتواند سبب بروز مشکلاتی همچون پوکی استخوان شود.

در این مقاله به سایر عوارض این داروها اشاره کرده ایم.

عوارض جانبی کورتیکواستروئیدها

  • مشکلات گوارشی
  • تهوع و استفراغ
  • سردرد
  • سرگیجه
  • اختلالات خواب
  • بی قراری
  • افسردگی
  • اضطراب
  • اختلالات خلقی
  • جوش های پوستی
  • قرمزی پوست
  • افزایش رشد مو
  • کوفتگی و کبودی بدن در اثر آسیب جزئی
  • اضافه وزن و چاقی
  • اختلال حافظه
  • تورم و پف کردن صورت
  • اختلال ضربان قلب

داروهای آنتی بیوتیک

نویسنده مطلب: فیزیوتراپیست محمدرضا جان پور

نکاتی در ارتباط با مصرف داروهای آنتی بیوتیک

داروهای آنتی بیوتیک باید حتما با تجویز پزشک و پس از تشخیص قطعی عفونت مصرف شود و باید از هرگونه خوددرمانی با آنتی بیوتیک اجتناب شود.

وجود سرفه، تب، گلودرد، عطسه و... هیچکدام دلیلی برای مصرف آنتی بیوتیک نیستند و باید پس از معاینه دقیق توسط پزشک و تشخیص بیماری توسط پزشک تجویز و مصرف شوند.

در طی درمان با آنتی بیوتیکها آب فراوانی بنوشید، چرا که داروهای آنتی بیوتیک موجب کاهش آب بدن و عوارضی همچون خشکی پوست و سردرد میشوند.

دوره درمانی با آنتی بیوتیک ها که توسط پزشک تعیین میشود را بطور کامل رعایت کنید.
در صورت عدم تکمیل دوره درمانی ممکن است بیماری عود کند.

دوز مصرف دارو را مطابق با نظر خود تغییر نداده و همانگونه که پزشک تجویز کرده مصرف کنید.

آنتی بیوتیک ها را باید در فواصل زمانی مشخص شده مصرف شوند، در غیر این صورت اثرات درمانی آنها کاهش میابد.

به توصیه پزشک در ارتباط با نحوه مصرف داروهای آنتی بیوتیک که ممکن است بصورت با معده خالی یا همراه غذا باشد توجه کنید تا از بروز مشکلات گوارشی پیشگیری شود.

زمان مناسب مصرف ویتامین ها و مکمل های غذایی

نویسنده مطلب: فیزیوتراپیست محمدرضا جان پور

زمان مناسب مصرف ویتامین ها و مکمل های غذایی

قرص آهن

بهترین زمان مصرف قرص آهن شب ها هنگام خواب یا قبل از مصرف صبحانه با معده خالی است اما به دلیل اینکه مصرف مکمل آهن با معده خالی در بیشتر افراد موجب بروز مشکلات گوارشی میشود بهتر است هنگام مصرف وعده های غذایی مصرف شود.

بهتر است همزمان با مصرف قرص آهن، از خوردن لبنیات و چای پرهیز شود.

مکمل کلسیم

بهترین زمان مصرف مکمل‌ کلسیم، شب ها قبل از خواب است چراکه در این صورت بهتر جذب شده و به داشتن خواب بهتر نیز کمک میکند. در هنگام مصرف مکمل کلسیم برای پیشگیری از یبوست آب فراوانی بنوشید.

ویتامین c

این ویتامین محلول در آب است و طی چند ساعت دفع میشود، به همین منظور برای جذب بیشتر این ویتامین بهتر است در هر سه وعده غذایی گنجانده شود.

ویتامین E

این ویتامین محلول در چربی است و بهتر است همراه با مصرف غذا باشد.

ویتامین های گروه B

این ویتامین ها که همگی محلول در آبند بهتر است همراه با وعده های غذایی یا همراه با مصرف میوه و سبزیجات باشند.

مکمل روی

مکمل روی نقش مهمی در تقویت سیستم ایمنی و کاهش ریزش مو دارد و بهتر است با معده خالی مصرف شود.

فواید و عوارض قرص های ضد بارداری

 

فواید و عوارض قرص های ضد بارداری

روش‌های پیشگیری از بارداری دارای فواید و خطراتی است.

استفاده ازقرص‌های ضدبارداری یکی از روش‌های متداول، است که در اغلب افراد با عارضه چندانی همراه نیست.

گاهی بعضی از خانم‌ها در نتیجه مصرف این قرص‌ها دچار عوارض جانبی کمی میشوند که با مصرف مداوم یا تغییر نوع قرص عوارض کاهش می‌یابد.

اما بهر حال هر دارویی در کنار فواید میتواند عوارضی در پی داشته باشد که در این مقاله به برخی از آنها اشاره کرده ایم.

فواید مصرف قرصهای ضدبارداری

  • کاهش بروز کیست‌های تخمدانی
  • کاهش احتمال سرطان رحم و تخمدان
  • کاهش درد و خونریزی قاعدگی
  • کاهش بروز عفونت‌های ناشی از مقاربت

عوارض ناشی از قرص‌های ضدبارداری حاوی استروژن و پروژسترون

  • تهوع
  • حساسیت سینه‌ها
  • احتباس مایع
  • افسردگی
  • خواب‌آلودگی
  • اختلالات خلق و عصبی شدن
  • افزایش وزن
  • آکنه 
  • افزایش احتمال سنگ کیسه صفرا

موارد منع مصرف قرص‌های ضدبارداری 

  • سابقه وجود لخته خون در رگ‌ها و ریه
  • نارسایی قلبی
  • بیماری عروق مغز یا قلب
  • فشار خون بالا
  • دیابت
  • سن بالای 35 سال
  • اعتیاد به سیگار
  • سرطان سینه
  • قاعدگی غیر طبیعی
  • تومور هیپوفیز
  • مشکلات روده و کبد
  • سردرد میگرنی
  • افسردگی

پوکی استخوان

 

دارو هایی که خطر پوکی استخوان را افزایش میدهند

نویسنده مطلب: فیزیوتراپیست محمدرضا جان پور

پوکی استخوان عارضه ای شایع است که با افزایش سن رخ میدهد.
برخی عوامل ژنتیکی و شرایط خاص میتوانند احتمال بروز پوکی استخوان را افزایش دهند.

در این مقاله به برخی از دارو هایی که می توانند موجب افزایش سرعت تخریب استخوان و ایجاد پوکی استخوان در سنین پائین تر شوند اشاره داشته ایم.

داروهای کورتیکو استروئیدی

این دارو ها مانند کورتیزون و پردنیزون که خاصیت ضد التهابی دارند در بیماریهایی مانند روماتوئید آرتریت، آسم و ... تجویز میشوند که عوارض جانبی زیادی از جمله پوکی استخوان به همراه دارند.

داروهای ضد سرطان

مصرف دارو های ضد سرطان بخصوص سرطان سینه به مدت طولانی خطر بروز پوکی استخوان زودرس را به همراه دارند.

داروهای ضد افسردگی

دارو های ضد افسردگی مانند فلوکستین، سرترالین و پاروکستین سلامت استخوانها را تهدید میکنند.

دارو های گوارشی

داروهای گوارشی مانند سایمتیدین و رانیتیدین و بخصوص داروهایی که در درمان رفلاکس معده کاربرد دارند موجب ضعف استخوان و افزایش احتمال پوکی استخوان میشوند.

احتمال سکته هاي قلبی در یک هفته اول مصرف مسکن

احتمال سکته هاي قلبی در یک هفته اول مصرف مسکن

 
هنگامي كه سردرد یا کمردرد كلافه مان كرده و امان مان را میبرد فورا اقدام به مصرف بروفن یا دیکلوفناک یا دیگر مسکن ها ميكنيم.حالا یک مطالعه ي جدید نشان داده است که این مسکن ها و دیگر مسکن های هم دسته ي آنها میتوانند در یک هفته اول مصرف،احتمال بروز سکته هاي قلبی را افزایش دهند.
در این مطالعه محققان هشتاد و دو مطالعه ي قبلی که ارتباط بین سکته قلبی و مصرف دسته ای از داروهای مسکن که به آنها ضد التهاب های غیر استروئیدی گفته ميشود را بررسی کرده اند مورد تحلیل و آزمون قرار داده اند.
داروهایی همچون بروفن،دیکلوفناک،ایندومتاسین،آسپرین،مفنامیک اسید،سلکسیب،پیروکسیکام،ملوکسیکام و ناپروکسن جزو این دسته از داروها هستند.
مطالعه ي حاضر نشان داد که مصرف این داروها در هر دوزی به مدت یک هفته،احتمال سکته ي قلبی را بيست الي پنجاه درصد افزایش میدهد.
این احتمال در مصرف بروفن و ناپروکسن هفتاد و پنج درصد است.
 
محققان میگویند بیشترین خطر سکته ي قلبی در یک ماه اول شروع این دسته از مسکن ها وجود دارد.

نتایج این مطالعه که در دانشگاه مونترال انجام گرديده است،در مجله The BMJ منتشر شده است.

لوزارتان، موارد منع مصرف و عوارض جانبی

 

 

لوزارتان، موارد منع مصرف و عوارض جانبی

 نویسنده مطلب: فیزیوتراپیست محمدرضا جان پور

لوزارتان در رده داروهای ضدفشارخون است و به صورت قرص عرضه میشود.

موارد مصرف لوزارتان

  • فشار خون بالا
  • کاهش خطر سكته مغزي در بيماران مبتلا به هايپرتانسيون و هايپرتروفي بطن چپ
  • نفروپاتي نشي از ديابت نوع 2

عوارض جانبی لوزارتان

  • سرگیجه
  • بی‌خوابی
  • اسهال
  • سوءهاضمه
  • سرفه
  • کهیر
  • عفونت دستگاه تنفسی فوقانی
  • سینوزیت
  • درد و اسپاسم عضلانی
  • فیبرومیالژی
  • درد پشت و پا
  • احتقان بینی
  • افزایش پتاسیم خون
  • التهاب عروق خونی

موارد منع مصرف و احتیاطات لوزارتان

  • حساسیت دارویی
  • بارداری و شیردهی
  • اختلال عملکرد کلیه و کبد
  • تنگی دریچه های قلب

کلسیم و نقش آن در سلامتی بدن

 

کلسیم و نقش آن در سلامتی بدن

کلسیم یکی از مینرال های اصلی است که بدن برای سلامتی خود به آن نیازمند است.

مواد غذایی غنی از کلسیم در پیشگیری از پوکی استخوان، بیماری های قلبی عروقی، سرطان کولون و کنترل وزن نقش دارند.

منابع غذایی کلسیم

  • ماست و لبنیات کم چرب
  • کنجد
  • ماهی ساردین و سالمون
  • سویا
  • اسفناج 

نقش کلسیم در بدن

  • استحکام و ترمیم بافت های استخوانی و دندان ها
  • کمک به لخته شدن خون
  • عملکرد مناسب عصبی
  • انقباض عضلات
  • حفظ تناسب اندام
  • پیشگیری از بیماری ها

مسمومیت با کلسیم

دریافت بیش از 2500 میلی گرم در روز و استفاده نابجا از مکمل های کلسیم میتواند سبب مسمومیت با کلسیم شود.

مصرف بیش از حد کلسیم موجب کاهش جذب سایر مینرال ها مانند آهن و روی می شود.

سطح بالای کلسیم در بدن احتمال سنگ کلیه و اختلال در عملکرد قلب را افزایش می دهد.

عوارض ناشی از مصرف کوتاه مدت داروهای کورتیکواستروئیدی

 

عوارض ناشی از مصرف کوتاه مدت داروهای کورتیکواستروئیدی

داروهای کورتیکواستروئید داروهای ضد التهابی قوی هستند که برای درمان گروه گسترده ای از بیماریها مانند، عفونت های تنفسی، آسم و آلرژی، مشکلات پوستی، بیماری های مزمن ریوی، بیماری های روماتیسمی، مشکلات ستون فقرات و کاهش دردهای عضلانی_اسکلتی تجویز میشوند.

افزایش احتمال عفونت، ترومبوز وریدی، نکروز اوسکولار، شکستگی، دیابت، مشکلات قلبی عروقی، افزایش فشار خون و پوکی استخوان از عوارض مصرف طولانی مدت این داروها هستند.

به تازگی تحقیقاتی در زمینه مصرف کوتاه مدت این داروها انجام شده است.

نتایج این تحقیقات مشخص کرد که استفاده از این داروهای کورتیکواستروئیدی مانند پردنیزولون، حتی در کوتاه مدت آثار مخربی بر سیستم ایمنی بدن برجای میگذارد.

این تحقیقات نشان داد که حتی مصرف کوتاه مدت این داروها خطر آمبولی، عفونت و شکستگی را افزایش خواهد داد.

بنابراین توصیه میشود تا حد امکان از مصرف و تجویز این داروها اجتناب شود.

نکاتی در ارتباط با مکمل ال آرژنین

 

نکاتی در ارتباط با مکمل ال آرژنین

ال آرژنین یک آمینواسید نیمه ضروری و بسیار ارزشمند در بدن انسان است.
این ماده در پروتئین گیاهی و حیوانی مانند لبنیات، گوشت قرمز، شکلات، کشمش، ماهی و آجیل موجود است.

این آمینو اسید ماده اولیه گاز نیتریک اکسید است و جزء آن دسته از آمینواسیدهایی است که بدن قادر به ساختن آن نیست.
این آمینواسید با فواید ارزشمندی که برای بدن دارد در گروه های مختلف از ورزشکاران حرفه ای تا سالمندان و بیماری های قلبی عروقی مصرف میشود.

این اسیدآمینه که در بدن به سرعت تبدیل به اکسیدنیتریک شده و نقش مهمی در افزایش کارایی ورزشکاران دارد.

فعالیت های بسیاری در بدن مانند باز کردن یا گشادسازی رگ های خونی که برای فعالیت های ورزشی مخصوصا بدنسازی اهمیت بالایی دارد، توسط اکسیدنیتریک عملی میشود.
آرژنین در افزایش توده و حجم عضلانی افراد ورزشکار و بدنساز موثر است.

آرژنین فعالیت های مریوط به تجزیه و تحلیل چربی ها را افزایش داده و موجب افزایش سوخت و ساز و افزایش انرژی بدن میشود.

این آمینو اسید در افزایش قد در کودکان که هنوز صفحات رشد بسته نشده است موثر است.

ال آرژنین در بهبود و تقویت سیستم ایمنی بدن نیز موثر است.

کاهش زمان ترمیم زخم و تسریع بهبودی بافت‌های آسیب دیده نیز از فواید مصرف این آمینواسید است.

نکاتی در ارتباط با مصرف مکمل آهن

 

نکاتی در ارتباط با مصرف مکمل آهن

مصرف مکمل آهن در زنان

گاهی مصرف مکمل آهن برای کودکان و زنان ضروری است.

بهتر است قرص آهن با آب زیاد و زمان خواب با شکم خالی مصرف شود.

برای پیشگیری از یبوست ناشی از مصرف قرص آهن باید فعالیت بدنی را افزایش داد و تعداد واحدهای میوه و سبزی را بیشتر کرد.

برای حداکثر جذب آهن از مصرف همزمان آن با فرآورده های لبنی باید پرهیز کرد.

جذب آهن همراه ویتامینC که در میوه هایی مانند پرتقال و کیوی موجود است افزایش میابد.

افزایش می یابد.

مواد غذایی مانند تخم مرغ و چای نیز سبب اختلال در جذب آهن میشود و باید با فاصله مصرف شوند.

مصرف مکمل آهن در کودکان

کودک طبیعی در سنین 6تا12 ماهگی روزانه به 11میلی گرم و در سنین 1تا3سالگی روزانه 7میلی گرم آهن نیاز دارد.

قطره آهن باید در انتهای دهان نوزاد ریخته شود تا سیاه شدن دندان ها پیشگیری شود.

آشنایی با اسامی متفاوت داروها

 

آشنایی با اسامی متفاوت داروها

آدالات=نیفدیپین
داروی مهارکننده کانال کلسیمی است.

لازیکس=فورزماید
در دسته داروهای ادرارآور است.

پلاویکس=کلوپیدوگرل
داروي ضد تجمع پلاکت است و در جلوگيري از تشكيل لخته موثر است.

کومادین=وارفارین
داروي ضد انعقاد است.

بنادریل=دیفن هیدرامین
داروی آنتی هیستامين است.

زاناکس=آلپرازولام
نوعی بنزودیازپین و آرام بخش است.

پنادور=پنی سیلین بنزاتین
داروی آنتي بيوتيک است.

ویاگرا=سیلدنافیل
نوعی مهارکننده فسفودی استراز است.

آمپولEprex=اریتروپویتین

راکوتان=آکوتان

ونتولین=آلبوترول=سالبوتامول
نوعی آگونیست گیرنده بتا است.

آساکول =مزالامین
داروی ضد التهاب است.

پلازیل =متوکلوپرامید
داروی ضد تهوع است.

عوارض مصرف بیش از حد ویتامین دی

 

عوارض مصرف بیش از حد ویتامین دی

ویتامین D یک ویتامین محلول در چربی است و برای سلامت استخوانها و دندان ها ضروری است. ویتامین D ویتامین ضروری است و تقریباً هر سلول در بدن دارای یک گیرنده برای آن است.

این ویتامین در پوست در معرض نور آفتاب تولید می شود. روغن کبد ماهی و ماهی چرب منابع اصلی غذایی ویتامین D هستند.

مصرف بیش از حد ویتامین D موجب می‌شود روده بیش از حد کلسیم جذب کند و سطح کلسیم در خون افزایش پیدا می‌کند، کلسیم بیش از حد در خون می‌تواند در بافت‌های نرم مانند قلب و ریه‌ها رسوب کند این رسوبات توانایی بدن را کاهش می‌دهند.

استفاده بیش ازحد از ویتامین دی مخصوصاً اگر همراه با مصرف زیاد کلسیم باشد منجر به مسمومیت کبد می‌شود.

استفاده از قرص و آمپول ویتامین دی بطور مکرر موجب بروز مشکلاتی مانند رسوب کلسیم در بافت‌های نرم مثل کلیه‌ها، ریه‌ها، قلب و گوش می‌شود که در کلیه‌ها موجب سنگ کلیه، در ریه‌ها و قلب منجر به عوارض ریوی و قلبی، و در گوش به اختلالات شنوایی و حتی ناشنوایی می انجامد.

سردرد، تهوع، استفراغ، ضعف، تشنگی زیاد، افزایش حجم ادرار، یبوست، تأخیر در رشد، مشکلات گوارشی و شکنندگی استخوان نیز از دیگر عوارض مصرف بیش از اندازه ویتامین دی هستند.

داروی آتورواستاتین و عوارض جانبی آن

 

 آتورواستاتین

آتورواستاتین (Atorvastatin) در رده درمانی ضد چربی خون است و به شکل دارویی قرص عرضه میشود.

موارد مصرف آتورواستاتین

  • درمان زيادي چربي خون 
  • كاهش غلظت كلسترول
  • کاهش کلسترول بد LDL
  • کاهش تري گليسريد

موارد منع مصرف و احتیاطات آتورواستاتین

  • بارداری و شیردهی
  • بيماري های كبدی
  • حساسیت دارویی
  • اختلالات غدد درون ریز
  • جراحی اخیر
  • فشار خون پائین
  • عفونت های شديد
  • حملات غير قابل كنترل تشنجي

عوارض جانبی آتورواستاتین

  • درد عضلات
  • گرفتگی یاكرامپ عضلات
  • خستگي بیش از حد
  • التهاب و ضعف عضلات
  • درد شكمی
  • يبوست یا اسهال
  • سوء هاضمه و نفخ
  • بثورات پوستی
  • نارسایی کلیوی

آشنایی با برخی داروهای پر مصرف

 

آشنایی با برخی داروهای پر مصرف

داروهای ضد حساسیت
 لورتادین، آنتی هیستامین و سیترزین

داروهای آنتی بیوتیک 
سفالوزین، سفتریاکسیون، سفتازیدیم، جنتامایسین و پنی سیلین ها

داروهای ضد اضطراب
آلپرازولام، کلونازپام و کلر دیازپوکسید

داروهای ضد افسردگی
سیتا لوپرام، ایمی پرامین، هالو پریدول و نور تلیپتلین

داروهای ضد تهوع
پرومتازین، دیمن هیدرامین، ب 66، لوپرامید، پلازیل و بیسموت

داروهای ضد سرفه 
دیفن هیدرامین، کتو دیفن، اکسپکتورانت و سیتریزین

داروهای ضد دیابت 
گلی بن گلامید، انسولین و متفورمین

داروهای کاهنده فشار خون
آتنولولول، دیلتیازم، پروپرانول، آملو دیپین، کاپتو پریل، انالا پریل، کلروتیازید، پرازوسین، متیل دوپا و لازیکس

داروهای گوارشی
سایمتادین ، رانیتیدین، بلادونا، کلینیدیوم سی و امپرازول

داروهای کاهنده چربی خون
آترو استاتین، سری واستادین و جم فیبروزول

داروهای اسهال و دل پیچه
بیسموت، دیفنوکسیلات و هیوسین

داروهای ضد تشنج
کاربامازپین ،دیازپام و فنو باربیتال

داروهای ضد خارش
کالامین سی، پرو متازین و آنتی هیستامین ها

داروهای ضد آریتمی
پروپرانول و دیگوکسین

دانستنی های دارویی

 


نکاتی درباره مصرف داروها

  • دارو باید با تجویز پزشک مصرف شود و هر دارو طبق تجویز پزشک زمان مصرف مشخصی دارد.
  • علت این که توصیه می‌شود برخی داروها با معده پر مصرف شود، این است که از میزان عوارض دارو کاسته شود یا پر بودن معده باعث جذب بهتر دارو شود.
  • دلیل اینکه گفته می‌شود برخی از انواع دارو با شکم خالی خورده شود، این است که بر اثر تداخل با مواد غذایی از قدرت جذب و اثر آن کم نشود. در نتیجه مصرف هر دارویی با شکم خالی جایز نیست.
  • مسکن ها را باید با معده پر خورد. بیشتر مسکن ها مانند ایبوپروفن، مفنامیک اسید و دیکلوفناک چون در معده باز می‌شوند و بخصوص برای افراد مستعد عوارض گوارشی می‌آورد، باید با معده پرمصرف شوند.
  • به طور معمول داروهای خوراکی یا در معده باز می‌شوند یا به دلیل داشتن پوشش در روده فعال می‌شوند.
  • بسته به نوع دارو می‌توان آن را با نوشیدنی خاصی خورد، می‌گوید مثلا مصرف مکمل آهن به همراه آبمیوه که حاوی ویتامین C است به جذب بهتر دارو کمک می‌کند.
  • مصرف اغلب آنتی‌بیوتیک‌ها و مکمل‌های آهن، روی و کلسیم با چای و بخصوص لبنیات از قدرت جذب و اثر دارو می‌کاهد. 
  • مصرف مسکن‌های حاوی کافئین همچون نوافن به همراه چای و قهوه هم می‌تواند اثرات کافئین دارو را تشدید کند.

کورتون و کاربردهای آن

 

 

کاربرد کورتون های تزریقی

کورتون ها داروهای ضد التهابی قوی هستند که در درمان یا کنترل علائم بسیاری از بیماریها بصورت تزریقی، موضعی، خوراکی یا استنشاقی مورد استفاده قرار میگیرند. یکی از موارد استفاده کورتون های تزریقی بصورت تزریق در بافت دردناک است. 

آرتریت ها

در استئوآرتریت یا رماتیسم مفصلی تخریب مفصل پیشرونده بوده و بیمار دچار درد زیادی میشود. در این موارد برای کاهش درد بیمار میتوان از تزریق داخل مفصلی کورتون استفاده کرد. این تزریق ها گرچه تا مدتی (حدودا چند ماه) درد بیمار را از بین میبرند ولی سبب تشدید تخریب مفصلی میشوند. این روش به عنوان آخرین راه حل برای بیمارانی که درد آنها با روشهای دیگر بهبود نیافته یا قصد تعویض مفصل دارند انجام میشود.

بورسیت ها

در بعضی موارد التهاب بورس مانند بورسیت اوله کرانون، بورسیت پره پاتلار، بورسیت تروکانتر یا دیگر بورسیت ها میتوان با تزریق کورتون به داخل بورس ملتهب درد و التهاب را کاهش داد.

هرنی دیسک یا تنگی کانال نخاعی

تزریق کورتون در اطراف ریشه های عصبی نخاع میتواند سبب کاهش التهاب در ناحیه و در نتیجه کاهش فشار و بدنبال آن کاهش علائم درد سیاتیکی و دیگر علائم هرنی دیسک شود. این تزریق بسیار حساس بوده و باید با هدایت فلوروسکوپ و در اطاق عمل و توسط پزشک متخصص انجام گیرد. متخصصین بیهوشی، ارتوپدی و جراحی اعصاب این تزریقات را انجام میدهند.

تنوسینوویت

در بیماریهایی مانند انگشت ماشه ای یا تریگر فینگر تزریق کورتون به داخل غلاف تاندون انگشت سبب کاهش التهاب و کاهش علائم بیماری میشود. 

تاندونیت

در بیماریهایی مانند تاندونیت روتاتور کاف، تنیس البو، فاسئیت پلانتار که محل اتصال تاندون به استخوان دچار التهاب میشود میتوان با تزریق کورتون به محل درد، سبب کاهش درد و التهاب شد.  

اعصاب

در بیماریهایی مانند سندرم تونل کارپال میتوان با تزریق کورتون در درون کانال کارپال علائم بیماری را بهبود بخشید.

عوارض داروهای کورتونی

 

 

داروهای کورتونی 

به دلیل خاصیت ضد التهابی قوی کورتون‌ها، متاسفانه این داروها بیش از حد و خارج از قاعده تجویز و استفاده میشوند که عوارض جدی و بسیاری در پی دارند. گاهی در انواع دردهای معمول اسکلتی و عضلانی از کورتون تزریقی استفاده می‌شود که اثر آن تسکین موقتی درد است و بیمار برای تسکین درد مداوم از آنها استفاده میکند که میتواند عوارض زیادی برای فرد ایجاد کند.

پردنیزولون، بتامتازون، دگزامتازون، متیل پردنیزولون، تریامسینولون، هیدروکورتیزون و کلوبتازول همه از انواع کورتون‌ها هستند.

در سال‌های اخیر استفاده از دگزامتازون تزریقی برای تسکین گلودردهای ویروسی رایج شده است که اشتباه بزرگی است به دلیل اینکه موجب ضعف سیستم ایمنی شده و همچنین عوارض زیادی را به دنبال دارد.

عوارض کورتون ها

  • قرمزی و پف کردن صورت
  • جمع شدن چربی در پشت گردن و بین کتف‌ها
  • رشد موهای زاید روی صورت، تنه و ران
  • افزایش قند خون
  • پوکی استخوان 
  • افزایش فشار خون
  • افسردگی 
  • افزایش وزن
  • افزایش احتمال بیماریهای چشمی مانند آب مروارید و گلوکوم
  • اختلال حافظه
  • تضعیف سیستم ایمنی

گلوکزامین

 

گلوکزامین

گلوکزامین (Glucosamine) در رده درمانی مکمل خوراکی قرار دارد و به اشکال دارویی قرص، کپسول و پودر عرضه میشود.

موارد مصرف گلوکزامین

  • تسکین و درمان بیماری‌های تخریبی مفاصل مانند آرتروز
  • آسیب‌های غضروفی مفصلی در ورزشکاران

احتیاطات و منع مصرف گلوکزامین

  • بارداری و شیر دهی
  • افرادی که دچار آسم هستند.
  • بیماران دیابتی
  • افرادی که کلسترول و فشار خون بالا دارند.
  •  قبل از جراحی

عوارض جانبی گلوکزامین

  • ناراحتی‌های خفیف گوارشی
  • اسهال یا یبوست
  • افزایش فشار خون 
  • تهوع
  • سوزش سردل
  • عوارض پوستی، سردرد و بیخوابی (به ندرت)

کورتون چیست؟

 

کورتون

کورتون یا کورتیکواستروئید یا به طور کلی استروئید ها نوعی چربی هستند که در کبد ساخته می شوند و توسط غده ی فوق کلیه برای ساخت هورمون مورد استفاده قرار میگیرند. مهمترین هورمون استروئیدی که در بدن ساخته می شود کورتیزول است.

کورتون ها در واقع کورتیکواستروئید های مصنوعی هستند که در آزمایشگاه های داروسازی تولید می شوند و به عنوان دارو مورد استفاده قرار میگیرند.

اثرات کورتون ها بر بدن

  • کاهش التهاب
  • سرکوب سیستم ایمنی
  • تسکین درد 

کورتون های معروف

  • هیدروکورتیزون
  • دگزامتازون
  • بتامتازون
  • پردنیزولون
  • پردنیزون

عوارض مصرف طولانی مدت کورتون ها

  • کاهش مقاومت بدن در برابر میکروب ها
  • پوکی استخوان 
  • تحلیل رفتن عضلات
  • تورم صورت
  • افزایش اشتها و چاقی

تاموکسی‌فن

 

تاموکسی‌فن

تاموکسی‌فن (TAMOXIFEN) در رده درمانی داروهای هورمونی تعدیل کننده انتخابی گیرنده استروژن قرار دارد و به شکل دارویی قرص عرضه میشود.

موارد مصرف تاموکسی‌فن

  • سرطان پستان 
  • نازایی وابسته بهاولیگومنوره
  • آمنوره ثانویه 
  • درمان ماستالژی (درد پستان)
  • جلوگیری از ژنیکوماستی (نوک پستان  در مردان بر اثر استفاده بیش از حد استروئیدها (داروهای هورمونی بدنسازی)

عوارض جانبی تاموکسی‌فن

  • گر گرفتگی
  • خونریزی‌ و خارش واژن
  • اختلالات گوارشی
  • التهاب تومور
  • کاهش تعداد پلاکتها
  • احتباس مایعات
  • اختلال خواب و بی خوابی
  • توقف قاعدگی
  • ریزش مو
  • فیبروم رحم
  • اختلالات بینایی
  • تغییرات آنزیم‌های‌کبدی

تتراکائین

 

تتراکائین

تتراکائین (Tetracaine) در رده درمانی بی‌حس کننده موضعی قرار دارد و اشکال دارویی قطره و آمپول عرضه میشود.

موارد مصرف تتراکائین

- درمان درد چشم

- بیحسی قرنیه

- بی‌حسی نخاعی، اپیدورال، بلوک‌کردن عصب محیطی، پری‌نوریوم و اندام تحتانی 

- ایجاد بی حسی موضعی کوتاه مدت برای انجام معاینات چشمی از جمله اندازه گیری فشار داخل چشم (تونومتری)

- برداشت جسم خارجی و زدن بخیه

- کمک به داروهای بی حس کننده تزریقی قبل از اعمال جراحی

عوارض جانبی تتراکائین

- خواب آلودگی

- تنگی نفس

- اشکال در تنفس

- تاری دید

- تشنج

- سرگیجه

- انقباض ناگهانی عضلانی

- لرز

- تهوع یا استفراغ

- تهییج پذیری غیر معمول

- عصبانیت یا بی قراری

- خستگی یا ضعف غیر معمول

- تعریق

- سوزش 

- ضربان نامنظم قلب

- رنگ پریدگی غیر معمول

- واکنش آلرژیک 

تئوفیلین

 

 تئوفیلین

تئوفیلین (Theophylline) در رده درمانی گشادکننده برونش قرار دارد و به شکل دارویی قرص و شربت عرضه میشوند.

موارد مصرف تئوفیلین

- آسم

- آمفیزم 

- برونشیت

عوارض جانبی تئوفیلین

- سردرد

- بی قراری

- تحریک پذیری

- مشکلات خواب

- ناراحتی معده

- اسهال

- استفراغ

- ضربان قلب تند یا نامنظم

- بثورات جلدی

- تشنج

- ریفلاکس مری 

پانکراتین

 

پانکراتین

پانکراتین (Pancreatin) در رده درمانی جایگزینی آنزیمهای لوزالمعده قرار دارد و به شکل دارویی قرص عرضه میشود.

موارد مصرف پانکراتین 

- کمبود ترشحات اگزوکرين لوزالمعده

- مکمل آنزیم‌های لوزالمعده برای هضم چربی‌ها و کربوهیدرات‌ها

- بیماری فیبروکیستیک لوزالمعده

- برداشتن لوزالمعده

- انسداد مجرا به علت سرطان لوزالمعده 

- درمان استئاتوره (مدفوع چرب) ناشی از برداشتن تمام یا قسمتی از معده یا روده

موارد منع مصرف پانکراتین

- حساسيت مفرط به دارو

- بيماراني که نسبت به پروتئين حيواني عدم تحمل نشان مي دهند.

عوارض جانبی پانکراتین 

- تحریک حلق و مری

- ناراحتی معده

- تهوع

- اسهال

 

سرترالین

 

سرترالین

سرترالین (Sertraline) یک داروی ضد افسردگی از گروه مهارکننده‌های بازجذب سروتونین است.

 

موارد مصرف سرترالین

- افسردگی

- اختلال وسواسی جبری

- اختلال هراس

- فوبیای اجتماعی

- اختلال ناخوشی پیش قاعدگی

- اختلال استرس پس از سانحه

موارد منع مصرف و احتیاطات سرترالین

- بارداري و شيردهي

- بيماري هاي كبدي

- صرع

عوارض جانبی سرترالین

- کاهش تمایلات جنسی

- تأخیر در انزال

- خونریزیهای غیرطبیعی (نقاط قرمز در سطح پوست)

- آکاتزیا (عدم تحمل وضعیت نشسته)

- بزرگی و احساس کشیدگی پستان و یا ترشح شیر

- عوارض اکستراپیرامیدال

- گرفتگی و پرش ناگهانی عضلات

- تب

- سرگیجه

- خشکی دهان

- افزایش احساس تشنگی

- خستگی

- تغییرات ناگهانی خلق و خو

- تپش قلب

- راش پوستی

- احساس خارش در پوست

- تهوع

- اسهال یا یبوست

- لرزش دستها

- تعریق

- گیجی

- اختلال خواب

- کاهش اشتها

- کاهش وزن 

آشنایی با داروهای پرمصرف

 

آشنایی با داروهای پرمصرف

کاهش فشار خون 

آتنولولول، آملودیپین، کاپتوپریل، انالا پریل، کلروتیازید، دیلتیازم، پروپرانولول، پرازوسین، متیل دوپا، لازیکس

ضد اضطراب

آلپرازولام،کلر دیازپوکساید، کلونازپام

ضد افسردگی 

سیتا لوپرام، ایمی پرامین، هالو پریدول، نورتریپتیلین

درد گوارشی

سایمتیدین، رانیتیدین، بلادونا، کلینیدیوم سی، امپرازول

کاهش چربی خون

آترو استاتین، سری واستادین، جم فیبروزول

اسهال و دل پیچه

بیسموت، دیفنوکسیلات، هیوسین

ضد تشنج 

کاربامازپین، دیازپام، فنو باربیتال

حساسیت فصلی

لوراتادین، آنتی هیستامین، سیترزین

آنتی بیوتیک

ایمی پنم، سفازولین، سفتریاکسون، سفتازیدیم، جنتامایسن، پنی سیلین ها

ضد خارش

کالامین سی، پرو متازین، آنتی هیستامین ها

تنظیم ضربانات قلبی

پروپرانولول، دیگوکسین

ضد تهوع 

پرومتازین، دیمن هیدرامین، ب 6، لوپرامید، پلازیل، بیسموت

ضد سرفه

دیفن هیدرامین، کتوتیفن، اکسپکتورانت، سیتریزین

دیابت

گلی بن گلامید، انسولین، متفورمین

پیراستام

 

پیراستام 

پیراستام (Piracetam) جز داروهای اعصاب مرکزی است که به شکل قرص و شربت استفاده می‌شود.

موارد مصرف پیراستام

- آلزایمر

- اسکیزوفرنی

- اختلالات عروقی مغزی

- صرع میوکلونیک (با منشاء قشر مخ)

- بهبود عوارض ترک الکل

- بهبود حافظه و یادگیری 

عوارض جانبی پیراستام

- بی‌قراری

- تشنج

- سردرد

- سرگیجه حقیقی

- خواب آلودگی

- منگی و گیجی

- بروز اختلالات کم توجهی

- پرتحرکی

- عدم تمرکز در کودکان

- تهوع و استفراغ

- اسهال یا یبوست

- درد شکم

- بی‌اشتهایی

پیاسکلیدین

 

 پیاسکلیدین

پیاسکلیدین (Piascledine) نوعی داروی گیاهی است که برای درمان درد و التهاب ناشی از آرتروز به شکل قرص عرضه می‌شود.

موارد مصرف پیاسکلیدین

- آرتروز

- درد و التهاب مفاصل

- بازسازی بافت مفصلی

- جلوگیری از تخریب غضروف‌ها

- افزایش قابلیت تحرک بیماران

عوارض جانبی پیاسکلیدین

- درد معده

- میگرن

- بثورات پوستی

- کولیت لمفوسیتیک 

سیپروفلوکساسین

 

سیپروفلوکساسین

سیپروفلوکساسین (به انگلیسی: Ciprofloxacin) در رده درمانی آنتی‌بیوتیک از ردهٔ فلوروکینولونها قرار دارد و به شکل دارویی قرص‌های، آمپول و قطره‌های چشمی و گوشی عرضه میشود.

موارد مصرف سیپروفلوکساسین

- عفونت‌های ادراری 

- عفونت مثانه (سیستیت) در زنان

- پروستاتیت باکتریایی مزمن 

- عفونت‌های دستگاه تنفسی تحتانی 

- سینوزیت حاد 

- عفونت‌های پوستی

- عفونت‌های استخوان و مفصل

- تب تیفوئید

- اسهال عفونی

- برونشیت‌

- پنومونی‌

- عفونت‌های‌ کلامیدیایی‌ و گنوره‌ای‌ (مثل‌ سوزاک) 

موارد منع مصرف و احتیاط‌ات سیپروفلوکساسین‌

- حساسیت‌ به‌ سیپروفلوکساسین‌ یا دیگر داروهای‌ ضدباکتریایی‌ فلوروکینولون‌

- سن‌ کمتر از 18 سال‌

- بارداری‌ یا شیردهی‌

- مصرف‌ داروهای‌ دیگر ، به‌ خصوص گشادکننده‌های‌ برونشی‌، آنتی‌اسیدها، قرص‌ آهن، دیدانوزین‌ یا داروهای ضدانعقاد خون

- سابقه‌ یا ابتلا به‌ بیماری‌های‌ تشنجی‌ ، کلیوی‌ یا کبدی‌

عوارض جانبی سیپروفلوکساسین

- اضطراب‌

- گیجی‌

- لرزش‌ دست‌

- توهم‌

- بثورات‌ جلدی‌ یا خارش‌

-  کمردرد

- ادرار خونی‌ یا کدر

- تب‌

- تورم‌ پاها یا ساق‌ پا

- مشکلات عصبی غیر قابل بازگشت 

- مشکلات تاندون‌ها

- مشکلات قلبی و کبدی (نادر)