آتاکسی
آتاکسی
آتاکسی (Ataxia) عدم کنترل عضلات در طی انجام حرکات ارادی مثل راه رفتن و برداشتن اجسام است. آسیب و یا از بین رفتن سلول های عصبی در قسمت هایی از مغز که مسئول هماهنگی عضلات می باشند (مخچه) منجر به بروز آتاکسی می شود. آتاکسی سبب میشود بیمار دچار حرکات کنترل نشده اندامها، صورت و بدن شود. علائم بیماری اغلب از سن 10 تا 20 سالگي بروز میکند.
آتاکسي ممکن است ارثي باشد، يا ساير بيماريها و عوارض آن را بوجود آورده و یا نشانه ای از بيماريهاي ديگر از جمله سکته مغزي، اسکلروز متعدد (ام. اس.) يا آسيب به مغز باشد. آتاکسيهاي ارثي ميتوانند علائمي خطرناک مانند اشکال در تنفس و بلع را ایجاد کنند.
انواع آتاکسی
آتاکسی نخاعی مخچه ای
آتاکسی مخچه ای و تخریب مخچه ای از شایع ترین انواع این نوع آتاکسی هستند.
آتاکسی اپی زودیک
EA1: این نوع آتاکسی در اثر استرس و اضطراب و حرکت های ناگهانی شدت یافته و اضطراب با گرفتگی عضله همراه است و معمولا چند ثانیه طول می کشد.
EA2: معمولا 30 دقیقه طول کشیده و تا شش ساعت هم ممکن است ادامه داشته باشد که توسط استرس نیز تشدید می شود. افراد مبتلا به این نوع آتاکسی، ممکن است از علائمی مانند سرگیجه، خستگی و ضعف عضلانی رنج ببرند.
آتاکسی Friedreich
شایع ترین نوع آتاکسی است.
میزان پیشرفت بیماری در مبتلایان متفاوت است. اولین نشانه آن اختلال در راه رفتن (آتاکسی راه رفتن) است. این حالت معمولا به بازوها و تنه پیشرفت می کند. عضلات در طول زمان تضعیف شده و باعث تغییر شکل، به خصوص در قسمت پائین پاها و دست ها می شود.
علائم این نوع ممکن است نشانه پیشرفت بیماری باشد که شامل لکنت زبان، خستگی، حرکات سریع و غیر ارادی چشم (نیستاگموس)، انحنای غیرطبیعی ستون فقرات (اسکولیوز)، کاهش شنوایی و بیماری های قلبی از جمله بزرگ شدن قلب (کاردیومیوپاتی) و نارسایی قلبی است.
آتاکسی تلانژکتازی
بیماری پیشرونده و نادر در دوران کودکی است که سبب تخریب مغز و سایر سیستم های بدن می شود. این عارضه منجر به کاهش حساسیت سیستم ایمنی بدن شده و فرد را مستعد ابتلا به بیماری های دیگر می کند.
تاخیر در رشد مهارت های حرکتی، ضعف در تعادل و بریده بریده سخن گفتن اولین نشانه های این بیماری در کودکی است. کودکان مبتلا در معرض خطر ابتلا به سرطان، به خصوص سرطان خون هستند.
آتاکسی مخچه مادرزادی
این نوع آتاکسی ناشی از آسیب به مخچه در زمان تولد است.
دلایل بروز آتاکسی
- ژنتیک(آتاکسی ارثی)
- ضربه به سر
- سکته مغزی
- فلج مغزی قبل، در طی و یا بعد از تولد
- مولتیپل اسکلروزیس (ms)
- آبله مرغان
- سندرم پارانئوپلاستی
- تومور مغزی
- مسمومیت (عوارض برخی داروها، الکل و مسمومیت با مواد مخدر، مسمومیت با فلزات سنگین از جمله سرب و جیوه و مسمومیت با حلال)
- کمبود ویتامین ای و یا ویتامین ب12
درمان آتاکسی
- درمان قطعي براي آتاکسی تاکنون شناخته نشده است.
- جراحي جهت اصلاح دفرميتي کف پا و اصلاح انحناي کمر، مي توان توصیه میشود.
- درمانهای فیزیکی مانند ورزش درمانی و فیزیوتراپی در کاهش علائم موثرند.
- داروهای تقویتی همچون کو کیو تن و ویتامین ایی و ایدبینون تا حدودی سرعت پیشرفت بیماری را کم میکنند.
منابع
tebyan.net