ادم مغزی
ادم مغزی
ادم مغزی تجمع آب در فضای داخل سلولی یا خارج سلولی در مغز است. ورم یا ادم، پاسخ بدن به بسیاری از انواع آسیب هایی است که به بدن وارد میشود. مغز نیز مانند سایر اندام های بدن در اثر ضربه، آسیب و بیماری دچار ورم می شود که می تواند موجب مشکلات جدی و حتی مرگ فرد شود.
مغز عضو اصلی و مهم کنترل کننده بدن است، بنابراین سلامتی و عملکرد طبیعی آن برای حفظ حیات ضروری است. جمجمه استخوانی و ضخیم فضای کمی را برای ورم کردن مغز دارد و از مغز در مقابل آسیب ها محافظت میکند.
ورم مغز می تواند در بخش خاصی از مغز و یا در تمامی مغز ایجاد شود که به علت آن بستگی دارد. ورم مغزی باعث افزایش فشار داخل کاسه سر (جمجمه) و تجمع و احتباس مایعات در سر می شود. ورم مغزی همچنین از خروج مایعات دیگر از مغز جلوگیری می کند که موجب بدتر شدن ورم میشود و سبب آسیب یا مرگ سلول های مغزی میشود.
افزایش فشار در جمجمه از جریان خون به سمت مغز جلوگیری می کند که در این حالت مغز دچار کمبود اکسیژن می شود.
راه های تشخیص ورم مغزی توسط پزشک بستگی به علائم و علل آن دارد. آزمایشات لازم برای تشخیص ورم مغزی عبارتند از:
معاینه سر و گردن توسط پزشک، معاینه و بررسی اعصاب، سی تی اسکن سر، ام آر آی (MRI) و آزمایش خون برای تشخیص ادم مغزی بکار میروند.
علائم ادم مغزی
- سردرد
- درد و خشکی گردن
- تهوع یا استفراغ
- سرگیجه
- اختلال تنفس
- اختلال بینایی
- کاهش حافظه
- عدم توانایی در راه رفتن
- اختلال تکلم
- بی حسی و بهت زدگی
- تشنج
- از دست دادن هوشیاری و بیهوشی
دلایل ادم مغزی
تروما
آسیب به مغز با حوادث ناگهانی مانند: افتادن، زمین خوردن، تصادف رانندگی، برخورد چیزی باشتاب به سر، برخورد سر به جایی، ضربه به سر و آسیب سر در حین دعوا.
سکته مغزی ایسکمیک
این نوع سکته مغزی در اثر لخته شدن خون و یا مسدود شدن رگ خونی در مغز رخ می دهد. در نتیجه مغز نمی تواند خون و اکسیژن را دریافت کند در نتیجه سلول های مغزی می میرند و مغز ورم می کند.
خونریزی مغزی و سکته مغزی هموراژیک
سکته مغزی هموراژیک مهم ترین نوع خونریزی مغزی است. زمانی که رگ خونی مغز پاره شود، خونریزی و سکته مغزی رخ می دهد و به علت خونریزی، فشار داخل مغز افزایش می یابد. علت سکته مغزی هموراژیک در بیشتر موارد فشار خون بالا است.
ضربه به سر، مصرف برخی داروها و بیماریهای مادرزادی میتوانند موجب خونریزی مغزی شوند.
بیماری های عفونی
- مننژیت
- انسفالیت
- توکسوپلاسموز
- آمپیم مغزی
- تومورهای مغزی
قرار گرفتن در ارتفاع بیش از 1500 متر
درمان ادم مغزی
موارد خفیف ورم مغزی که در اثر ارتفاع و یا ضربه مغزی خفیف ایجاد میشود، معمولا طی چند روز بهبود میابند. اما در اغلب موارد، مداخله درمانی نیاز است.
اکسیژن درمانی
دستگاه تنفس مصنوعی و رساندن اکسیژن به بدن موجب می شود خون به مقدار کافی اکسیژن دریافت کند.
سرم درمانی
دریافت سرم به میزان مناسب از کاهش شدید فشار خون جلوگیری کرده و موجب می شود تمامی بدن و از جمله مغز، خون کافی دریافت کند.
کاهش دادن دمای بدن
کم کردن دمای بدن و مغز باعث بهبود ورم مغزی می شود.
دارودرمانی
گاهی پزشک برای بهبود ورم مغزی دارو تجویز می کند.
ونتری کلوستومی یا سوندگذاری داخل بطن مغزی
جراح یک سوراخ کوچک در جمجمه ایجاد کرده و یک لوله باریک پلاستیکی را از طریق این سوراخ به داخل سر فرستاده، سپس برای کاهش فشار داخل سر، مایع مغزی نخاعی بیرون کشیده می شود.
جراحی
به منظور:
- برداشتن قسمتی از جمجمه برای کاهش فشار داخل جمجمه
- برداشتن یا ترمیم عامل ایجادکننده ورم، مثل ترمیم سرخرگ یا سیاهرگ آسیبدیده و یا برداشتن تومور مغزی
منابع
tebyan.net